El Glaoui i Kasbah Taourirt

Prosto ze studia filmowego Atlas kierujemy się na południowy-wschód, by na obrzeżach Ouarzazat spotkać się z marokańskim pomnikiem bogactwa i władzy. Jest nim Kasbah Taourirt, czyli jedna z warownych siedzib rodu el Glaoui. Wybudowano ją w XIX w. na głównym szlaku karawan ciągnących do Marrakeszu i dalej na północ. Znawcy marokańskich fortyfikacji mówią o niej jako jednej z najokazalszych. Chociaż część kompleksu jest w ruinie to błądząc po niezliczonych, wąskich korytarzach, klatkach schodowych i pokojach można doświadczyć tego jak wyglądało życie potężnego marokańskiego klanu. Kasba miała blisko 300 pokoi bo musiała pomieścić i wyżywić nie tylko rodzinę i jej gości, ale także harem i całą rzeszę służby, rzemieślników, a nawet wojsko. Przy wydatnym wsparciu ze strony UNESCO trwają tu prace renowacyjne i być może w niedalekiej przyszłości udostępnione będą dla turystów kolejne pomieszczenia. To jednak co można zobaczyć robi wrażenie.
  
Kasba Taourirt powstała na szlaku karawan ciągnących z południa do Marrakeszu i dalej na północ Do połowy XX w. była warowną siedzibą jednego z najpotężniejszych rodów Glaoui Mieszkali tu synowie i kuzyni Pana Atlasu i wielkiego Paszy Marrakeszu Thami el Glaoui
Aby zrozumieć pozycję rodu el Glaoui trzeba odrobinę dotknąć historii, a ta nie jest łatwa. Dlatego ograniczę się tylko do najbardziej zauważalnej i kontrowersyjnej postaci jaką był Thami el Glaoui, znany również jako Książę Atlasu i Pasza Marakeszu. Aż do drugiej połowy XX w. w Maroku panowały porządki feudalne. Na szczycie władzy stał sułtan, który skupiał władzę świecką jako król i władzę duchową jako naczelny imam. Rządem centralnym w imieniu króla kierował wielki wezyr. Niższą kondygnację władzy stanowili paszowie czyli wicekrólowie i caids będący odpowiednikami europejskich książąt. Do ich obowiązków należało zbieranie podatków, utrzymanie porządku i zapewnienie bezpieczeństwa, czemu służyły ich prywatne armie.
  
Pomimo, że wielka budowla powstała z gliny przyciąga uwagę zdobieniami zewnętrznej elewacji Jedna z pamiątek najlepszych lat to 77 mm armata, którą podarował rodzinie sułtan Mulaj Hassan Do wielkiego kompleksu, w którym zamieszkiwało około 500 osób prowadziła jedna, niewielka brama
Thami el Glaoui albo El Haj T'hami el Mezouari el Glaoui urodził się w roku 1879 jako książę z Telouet i syn Si Mohammeda ben Hammo. Jego rodowe nazwisko el Mezouari wywodzi się z tytułu jaki nadał jego przodkowi sułtan Moulay Ismail w roku 1700. Natomiast el Glaouli nawiązuje do tytułu wodza berberyjskiego plemienia Glaoua (Glawa) władającego południową częścią Maroka od Telouet w Atlasie Wysokim po Marrakesz. Gdy Si Mahomed zmarł w 1888 roku, jego najstarszy syn Si el Madani objął stanowisko ojca, a nastoletni T'hami został jego asystentem. Jesienią 1893 roku, gdy sułtan Mulaj Hassan wraz ze swoją armią powracał z wyprawy mającej na celu zbieranie podatków zagubił się w śnieżnej zamieci przekraczając Atlas Wysoki. Jemu i jego ludziom groziła śmierć i w tedy z pomocą przyszli mu Si Madani i T'hami. Wyrazem wdzięczności sułtan nadał Si Madani przywileje książęce na obszarze od oazy Tafilalt do Sous. Ponadto ofiarował rodzinie Glaoui unikalną armatę 77-mm firmy Krupp, jaką mogła posiadać wyłącznie artyleria królewskia. Armia Glaoui wykorzystywała ją w walkach z konkurencyjnymi watażkami, a dziś stoi na dziedzińcu Taourirt Kasbah.
 
Tak budowano kiedyś drewniane stropy, w których przestrzeń między belkami wypełniała trzcina Tylko w najważniejszych pomieszczeniach sufit zdobiony był cedrową mozaiką W pokojach gospodarzy i pomieszczeniach gościnnych pojawiają się zdobienia
Dobre stosunki rodu Glaoui z sułtanatem załamały się w roku 1902 za rządów Moulay Abdelaziz, gdy starł się on z pretendentem do tronu Bou Hamara. Pomimo, że Madani i T'hami stanęli po stronie sułtana, ten pierwszy stał się kozłem ofiarnym intrygi i trzy miesiące spędził w areszcie. Upokorzony zaczął aktywnie działać na rzecz obalenia Moulay Abdelaziz i doszło do tego w roku 1907. Wówczas nowy sułtan Moulay Hafid zrewanżował się rodzinie Glaoui mianując Si Madani wielkim wezyrem, a T'hami Pashą Marrakeszu. Urząd ten sprawował od roku 1912 do 1956. Oczywiście nie bez problemów, ale o tym już na kolejnej stronie.